408. Της αμύνης τα παιδιά

Από αριστερά, Π. Κουντουριώτης, Ελ. Βενιζέλος, Π. Δαγκλής, στη Θεσσαλονίκη το 1916

Ελ. Βενιζέλος 1864-1936

Ένα από τα πιο ξεσηκωτικά τραγούδια που για δεκαετίες παραμένει μεταξύ των πιο αγπημένων του ελληνικού λαού είναι το πασίγνωστο «Της αμύνης τα παιδιά«, Ποια είναι όμως η αληθινή ιστορία αυτού του τραγουδιού ;

Κυρίως θέμα του άσματος είναι ο Εθνικός Διχασμός (1914-17), κατά την περίοδο δηλαδή του 1ου Παγκόσμιου πολέμου, όταν το έθνος είχε χωριστεί σε βασιλικούς και βενιζελικούς. Βασική αιτία και κεντρική κόντρα του λαού ήταν αν θα βγαίναμε στον πόλεμο υπέρ των συμμάχων της Αντάντ (οι σύμμαχοι είχαν καταρτίσει μια τριπλή συνεννόηση : Entente, Αγγλίας Γαλλίας Ρωσίας απέναντι στους Γερμανικούς επεκτατισμούς) όπως ήθελε ο Βενιζέλος, ή αν θα κρατούσαμε μια γερμανόφιλη ουδετερότητα όπως σχεδίαζε ο βασιλεύς Κωνσταντίνος ο Α’.

Τώρα, για τι έγινε ο πρώτος παγκόσμιος πόλεμος είναι ένα σύνθετο παζλ, όχι όμως πολύ διαφορετικό όσων ζούμε και σήμερα : Η οικονομική ανάπτυξη της Γερμανίας, με τη ραγδαία εξέλιξη της βιομηχανίας της, όξυνε τον ανταγωνισμό της με την Αγγλία για την εξασφάλιση του μονοπωλίου των διεθνών αγορών. Οι Γάλλοι γύρευαν να πάρουν πίσω την Αλσατία και τη Λωρραίνη που έχασαν στο Γαλλογερμανικό πόλεμο του 1870. Η Ρωσία τέλος με τη διάλυση της Οθωμανικής αυτοκρατορίας αναζητούσε διέξοδο στη Μεσόγειο, και κορδωνόταν ως  προστάτης των ορθόδοξων λαών των Βαλκανίων, πράγματα που εξόργιζε τις Γερμανία και Αυστροουγγαρία. Μύλος!

Στο τραγούδι μας εμείς. Τόσο οι στίχοι όσο και η μουσική του είναι παραδοσιακά, δεν υπάρχει συνθέτης και ο στιχουργός είναι άγνωστος. Ο τίτλος ήταν «Ο Μακεδών«, και εννοεί φυσικά τον Ελευθέριο Βενιζέλο που τον Αύγουστο του 1916 συνέστησε δική του κυβέρνηση στη Θεσσαλονίκη, συγκροτώντας τριανδρία με το ναύαρχο Παύλο Κουντουριώτη και το στρατηγό Παναγιώτη Δαγκλή. Οι πρώτοι στίχοι – έτσι όπως λέγεται ότι τραγουδιόταν άλλωστε και από όλο το λαό της Σμύρνης όταν έφθασε εκεί το «Αβέρωφ», είχαν ως εξής :

Για τα παιδιά, τη νέα τριανδρία
που έδιωξε από την Αθήνα τα θηρία,
που έδιωξε βασιλείς και βουλευτάδες,
τους ψευταράδες και τους μασκαράδες.

Ρεφραιν
Και στην ΄Αμυνα εκεί πολεμούν όλοι μαζί
πολεμάει κι ο Βενιζέλος που αυτός θα φέρει τέλος
ο Δαγκλής κι ο Κουντουριώτης θα μας φέρουν την ισότης.

Λοιπόν παιδιά του Ελληνικού στρατού μας
δείχτε το δρόμο στον νέο στρατηγό μας
τον ήρωα της Εθνικής Αμύνης
που πολεμάει κατά των Γερμανών.

Ρεφραιν
Της Αμύνης τα παιδιά διώξανε τον βασιλιά
και του δώσαν τα πανιά του για να πάει στη δουλειά του
για να πάει στη Γερμανία να τον κάνουνε λοχία.

΄Έλα να δεις σπαθιά και γιαταγάνια
και κάμποσα Βουλγάρικα κεφάλια
εκεί ψηλά, ψηλά στο Σκρα επάνω
που πολεμάνε κατά του Γερμανού.

Ρεφραιν
Της Αμύνης τα παιδιά διώξανε το βασιλιά
της Αμύνης το καπέλο έφερε τον Βενιζέλο
της Αμύνης το σκουφάκι έφερε το Λευτεράκι.

Πολύ αργότερα στα 1980, ο σκηνοθέτης Κώστας Φέρρης ετοιμάζει μια καταγραφή του ρεμπέτικου τραγουδιού στην ιστορική του διαδρομή, κι από την ταινία «Ρεμπέτικο» το τραγούδι ξεπηδά και πάλι στο προσκήνιο. Αυτή τη φορα από χασαποσέρβικο, μας βάζει γλεντζέδικα σε έναν πιο γρήγορα ρυθμό σούστας, με διασκευή του πηγαίου Σταύρου Ξαρχάκου και στίχους που επεξεργάστηκε ο γίγας Νίκος Γκάτσος.

Μια μέρα θα το γράψει η ιστορία, που έδιωξε απ’ την Αθήνα τα θηρία
που έδιωξε βασιλείς και βουλευτάδες, τους ψευταράδες και τους μασκαράδες

Και στην άμυνα εκεί όλοι οι αξιωματικοί, πολεμάει κι ο Βενιζέλος
που αυτός θα φέρει τέλος, και ο κάθε πατριώτης θα μας φέρουν την ισότης

Η Παναγιά που στέκει στο πλευρό μας, δείχνει το δρόμο στο νέο στρατηγό μας
τον ήρωα της εθνικής αμύνης, που πολεμάει και διώχνει τους εχθρούς

Της αμύνης τα παιδιά διώξανε το βασιλιά και του δώσαν τα βρακιά του
για να πάει στη δουλειά του τον περίδρομο να τρώει με το ξένο του το σόι

Έλα να δεις σπαθιά και γιαταγάνια, που βγάζουν φλόγες και φτάνουν στα ουράνια
εκεί ψηλά ψηλά στα σύνορά μας τρέχει ποτάμι το αίμα του εχθρού

Της αμύνης τα παιδιά διώξανε το βασιλιά, της αμύνης το καπέλο έφερε το Βενιζέλο
της αμύνης το σκουφάκι έφερε το Λευτεράκη.

ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΟΣ

Advertisements
This entry was posted in ΜΟΥΣΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ and tagged . Bookmark the permalink.

5 Responses to 408. Της αμύνης τα παιδιά

  1. Ευχαριστώ πολύ για το άρθρο! 🙂

  2. Ο/Η mina1961 λέει:

    δύσκολες μέρες ,ζητάν τεκμηρίωση,ευχαριστώ

  3. Παράθεμα: kontsapra's blog - ΤΟ ΚΙΝΗΜΑ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΜΥΝΑΣ

  4. Ο/Η callisto λέει:

    Reblogged this on Ετυμηγορία και σχολίασε
    Πολύ ενδιαφέρουσα ανάρτηση από το xartografos.wordpress.com

  5. Ο/Η dvoulio λέει:

    Εδω, στον Καναδα, εχουμε φτιαξει ενα συγκροτημα Ελληνικης μουσικης και κυριως ρεμπετικα… Σημερα εχουμε μια παρασταση στο Festival des Traditions du Monde ( http://www.ftms.ca/en/ ) εν ειδη σεμιναριου για τα ρεμπετικα… Αναμεσα σε αλλα παιζουμε και το «Της Αμύνης τα παιδιά» για το οποιο λιγα πραγματα ηξερα..
    Το αρθρο σου ερριξε πολυ φως.. και ευχαριστω τα μεγιστα..!!

    Δ.Β.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s