386. Paul Eluard: «Ελευθερία» -εντελώς!

Paul Eluard

Όλα ξεκίνησαν όταν άρχισα να χαζεύω τις ειδήσεις για το Νταβός και την πρόσφατη σύνοδο των πλουσίων εκεί. Έκλεισα τα μάτια κι αφέθηκα να χαθώ σε χιονισμένες σκέψεις αλλά -τι έκπληξη!- αλλού με πήγε ο παλαβιάρης νους : Ο Πωλ Ελυάρ (Paul Eluard 1895-1952) ήταν Σουρεαλιστής και αυτό μπορεί και να τα λέει όλα. Ήταν και φυματικός και ήδη στα 17 του νοσηλεύτηκε σ’  ένα σανατόριο του Νταβός, στο ίδιο αυτό ελβετικό χωριό όπου σ΄ ένα άλλο σανατόριο ο Τόμας Μαν εμπνεύστηκε το θρυλικό «Μαγικό Βουνό». Εκεί λοιπόν γνωρίζει και παντρεύεται μιαν άλλη ασθενή, τη συνομήλική του ρωσίδα Elena Ivanovna Diakonova, γνωστή αργότερα και ως Gala, μια γυναίκα σκάνδαλο που μισεί τη μητρότητα, παρατά τη θυγατέρα τους, ανασαίνει από και για το πάθος.

Salvador Dali - Gala Dali

Ζήσαν μια παθιασμένη μετεφηβεία, έρωτες κολασμένους και υπέργειους, ο Πωλ εμπλέκεται με τους Ντανταϊστές κι αργότερα -για τα καλά- με τους Σουρεαλιστές. Μαζί τους χάνεται σε παράδοξους ορίζοντες και τελικά το ζευγάρι μετατρέπει τη ζωή τους σε επίσημο τρίο, αφού για μερικά χρόνια συζούν αρμονικά όλοι -μια πολύ ωραία ατμόσφαιρα- με το ζωγράφο Max Ernst. Εκεί το 1927 θα σκάσει μύτη ο τρελότερος της μοντέρνας Τέχνης, ο δέκα έτη μικρότερός της Σαλβαντόρ Νταλί, ερωτεύεται τρελά τη Γκαλά και την κλέβει κι απ΄ τους δύο. Φεύγουν στην Αμερική και γίνεται η αιώνια μούσα του, ενόσω ο Ελυάρ μένει άφωνος στο Παρίσι να υμνεί την Ελευθερία που τον καταδίκασε σε μια ιδιαίτερη μοναξιά, την ίδια Ελευθερία που επέτρεψε σε ό,τι πολυτιμότερο αγαπούσε να δραπετεύσει μακριά του. Παραμένει έως σήμερα ο πιο αγαπημένος Γάλλος κομμουνιστής, θεμελιωτής και παθών του κινήματος των υπερρεαλιστών.

ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ , Πωλ Ελυάρ, 1945 (από τα εμβληματικότερα ποιήματά του)

Πάνω στα τετράδια του σχολείου
Στα θρανία μου και τα δένδρα
Πάνω στην άμμο και το χιόνι
Γράφω τ’ όνομά σου

Πάνω σ΄ όλες τις διαβασμένες σελίδες
Πάνω σ΄ όλες τις λευκές σελίδες
Στην πέτρα το αίμα το χαρτί τη στάχτη
Γράφω τ’ όνομά σου

Freedom to worship,1943, Norman Rockwell

Πάνω στις χρυσωμένες εικόνες
Στ΄ άρματα των πολεμιστών
Στην κορώνα των βασιλιάδων
Γράφω τ’ όνομά σου

Στη ζούγκλα και την έρημο
Στις φωλιές και τα σπαρτά
Στην ηχώ των παιδικών μου χρόνων
Γράφω τ’ όνομά σου

Πάνω στα θαύματα της νύχτας
Στο άσπρο ψωμί των ημερών
Στις μνηστευμένες εποχές
Γράφω τ’ όνομά σου

Πάνω σ΄ όλα τα γαλάζια κουρέλια μου
Στο μουχλιασμένο έλος του ήλιου
Στη ζωντανή λίμνη σελήνη
Γράφω τ’ όνομά σου

Στους αγρούς στον ορίζοντα
Στις φτερούγες των πουλιών
και στο μύλο των ίσκιων
Γράφω τ’ όνομά σου

Σε κάθε φύσημα της αυγής
Στη θάλασσα και τα πλοία
Πάνω στο τρελό βουνό
Γράφω τ’ όνομά σου

Στον αφρό απ΄ τα σύννεφα
Στους ιδρώτες της καταιγίδας
Στην βροχή την πυκνή και ανούσια
Γράφω τ’ όνομά σου

Salvador Dali, Galarina, 1945, Dali Foundation, Figueras, Spain

Πάνω στα σχήματα που σπιθίζουν
Στις καμπάνες των χρωμάτων
Πάνω στη φυσική αλήθεια
Γράφω τ’ όνομά σου

Στα μονοπάτια που ξύπνησαν
Στους δρόμους που ξεδιπλώθηκαν
Στις πλατείες που ξεχείλισαν
Γράφω τ’ όνομά σου

Στη λάμπα που ανάβει
Στη λάμπα που σβήνει
Στα ενωμένα μου σπίτια
Γράφω τ’ όνομά σου

Στο φρούτο το κομμένο στα δύο
Του καθρέφτη και της κάμαράς μου
Στο κρεβάτι μου άδειο κοχύλι
Γράφω τ’ όνομά σου

Στο λαίμαργο και τρυφερό σκύλο μου
Στα ορθωμένα αυτιά του
Στο αδέξιο πόδι του
Γράφω τ’ όνομά σου

Στο σκαλοπάτι της πόρτας μου
Στα γνώριμά μου αντικείμενα
στο κύμα της ευλογημένης φωτιάς
Γράφω τ’ όνομά σου

Σε κάθε σάρκα σύμφωνη
Στο μέτωπο των φίλων μου
Σε κάθε χέρι που προσφέρεται
Γράφω τ’ όνομά σου

Στο κρύσταλλο των εκπλήξεων
Στα προσεκτικά χείλια
Πολύ πιο πάνω απ΄ τη σιωπή
Γράφω τ’ όνομά σου

Στα χαλασμένα καταφύγιά μου
Στους γκρεμισμένους μου φάρους
Στους τοίχους της ανίας μου
Γράφω τ’ όνομά σου

Στην απουσία χωρίς πόθο
Στη γυμνή μοναξιά
Στα σκαλιά του θανάτου
Γράφω τ’ όνομά σου

Στην υγεία που ξανάρθε
Στον κίνδυνο που εξαφανίστηκε
Στην ελπίδα χωρίς ανάμνηση
Γράφω τ’ όνομά σου

Και με τη δύναμη της λέξης
Ξαναρχίζω τη ζωή μου
Γεννήθηκα για να σε γνωρίσω
Για να πω τ΄ όνομά σου

Ελευθερία!

ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΟΣ – ε ρε, τι παιχνίδια κάνει το μυαλό…

This entry was posted in Dali Salvador, Ελυάρ Πωλ, Rockwell, Norman and tagged , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s