331. Cavallini, τα άλογα της Τέχνης χλιμιντρίζουν (112)

Isaac Master, Isaac discovers that he has been tricked by Jacob, 1280s, Upper Church of S. Fransisco, Assisi

Καμιά φορά αρκεί και ένα μόνο έργο για να περάσεις στο Πάνθεον κάποιας Ιστορίας. Ενώ λοιπόν η Αναγέννηση ζυμώνονταν για να ξεπροβάλει λίγο μετά το Μεσαίωνα, σε διάφορες πόλεις της λατινικής χερσονήσου οι πρώτες λαμπερές αστραπές φώτιζαν το μέλλον. Στη Σιένα, τη Φλωρεντία την Πάδοβα κάτι ωραίο σιγόβραζε. Και στη Ρώμη όμως, της προσωρινά χαμένης αίγλης, υπήρχαν καλλιτέχνες που άφησαν το λιγοστά δικά τους χαλίκια για την πορεία προς τη δόξα.

Jacopo Torriti, Coronation of the Virgin, 1294, Ψηφιδωτό στο θόλο της Sta Μaria Maggiore στη Ρώμη. Απολαύστε τις λεπτομέρειες με κλικ στην εικόνα

Ο τρυφερός νωπογράφος Isaac Master, μας είναι στην ουσία άγνωστος. Αλλά οι εικαστικές περιγραφές των περιπετειών του Ισαάκ έδωσαν στον ανώνυμο καλλιτέχνη μια ταυτότητα ευκαιρίας. Και μόνο το γεγονός ότι τα έργα του κοσμούν τους τοίχους της εκκλησίας του Αγίου Φραγκίσκου της Ασίζης είναι μια ανάδειξη αξιομνημόνευτη.

Ενόσω Πάπας ήταν ο Νικόλαος ο 4ος (1285-1294) οι χορηγίες υπέρ των Τεχνών πλήθυναν στην αιώνια πόλη. Κορύφωση εξάλλου όλου του 13ου αιώνα του Duecento, είναι το ασυναγώνιστο ψηφιδωτό στη Ρώμη, στη Sta Maria Maggiore, δια χειρός Jacopo Torriti. Μεγαλειώδες το εγχείρημα κι ακόμη αστραφτερότερο το αποτέλεσμα με σκηνές που κατέρχονται, ψηφίδα-ψηφίδα,  από την κορυφή του τρούλου μέχρι τα παράθυρα του ναού. Διότι πέρα από τη φυσική κόπωση, η πνευματική συγκέντρωση στην έκφραση είναι τρομερής δυσκολίας. Ανταπεξήλθε όμως γενναιόψυχα ο καλλιτέχνης κι η ομάδα του.

Pietro Cavalini, Birth of the Virgin, late 1290s, Mε φιγούρες που εγγίζουν τις φυσικές ανθρώπινες διαστάσεις ο καλλιτέχνης μας καλωσορίζει στη Φωτοσκίαση

Ο Pietro Cavallini, φαίνεται όμως πως σ΄ αυτό το σύντομο σπριντ, ξεπέρασε και τους δύο προαναφερθέντες. Με ένα έργο πολύ μικρότερο, φαινομένικά ασήμαντο, κριτικοτεχνικά όμως θεμελιακό. Με τη γέννηση της Παναγίας στη Sta Μaria in Trastevere της Ρώμης ο τεχνουργός μας εισάγει για πρώτη φορά στον κόσμο της φωτοσκίασης. Παρατηρήστε δίχως άλλες υποδείξεις το λεπτεπίλεπτο γκριζάρισμα στο αδύναμο μάγουλο του προφίλ, τη σκοτεινιά στις δίπλες το υφάσματος και συμφωνήστε εν τέλει πως η λεωφόρος του chiaroscuro έχει έναν ταπεινό πατέρα. Πολύ πιθανόν τα δικά του εναύσματα να έδωσαν έμπνευση και στον κλειδοκράτορα της επόμενης γενιάς, τον Giotto, ο οποίος αναμένει στο ιστορικό του καμπαναριό να σημάνει με κωδωνοκρουσίες τα γενέθλια της Rennaisance.

xartografos

Advertisements
This entry was posted in Cavallini, d. Θ Η Σ Α Υ Ρ Ο Ι σκόρπιοι, Αταξινόμητα. Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s