224. Picasso, γαλαξιακό ζενίθ της σύγχρονης Τέχνης (57)

Γκουέρνικα 1937, το οικουμενικό μνημείο του περασμένου αιώνα. Το ανοικτό παράθυρο πάνω δεξιά συνηγορεί πως υπάρχει ελπίδα παρά το αίμα, το μίσος, τη βαναυσότητα που και σήμερα μας ισοπεδώνει

1970

Κατέστρεψε τέσσερις τουλάχιστον γυναίκες (οι δυο αυτοκτόνησαν, η μια τρελάθηκε, η άλλη περιθωριακή…), κατατάσσεται άνετα πλάι στον Αισχύλο και τον Μικελάντζελο, αν δεν ήταν ο καταπληκτικότερος ζωγράφος του 20ου αιώνα θα ήταν από τους ικανότερους γλύπτες, συγκλόνισε την υφήλιο,  τον αποκάλεσαν «…Νέο και Παλαιό, όπως ένα άστρο, μία πηγή, ένας Αδάμ» Πρόκειται φυσικά για τον μυθικό ανδαλουσιάνο Pablo (Blasco) Picasso (1881- 1973).

Γυναικείο γυμνό 1 - 1902

Βιβλιοθήκες απέραντες χρειάζονται για να καλύψουν το έργο του, τις κριτικές, τη βιβλιογραφία για τη βιογραφία και τις ερμηνείες των θησαυρών του. Κι άλλες τόσες θα ακολουθήσουν στο μέλλον για τον θαυματοποιό που αποτελεί την καλλιτεχνική επιτομή της εποχής μας, τον αιώνιο εξόριστο, τη σπονδυλική στήλη της τέχνης του αιώνα μας, τον καταλύτη που ως οικουμενικό ηφαίστειο ανασυνθέτει την Τέχνη από τους Σουμέριους και τους Αζτέκους ως την Αναγέννηση και τον Κυβισμό. Ένας παροιμιώδης Πρωτέας.

Ξεκινά με τη μελαγχολική Γαλάζια Περίοδο, ακολουθούν τα μοναχικά Λερωμένα, ώσπου πάμφτωχος να εγκατασταθεί στο Bateau Lavoir του Παρισού το 1904, όπου ο ερχομός του σηματοδοτεί το επίκεντρο της λογοτεχνικής πρωτοπορίας και το γενέθλιο τόπο του Κυβισμού.

Οι Ακροβάτες 1905

Η Ρόδινη περίοδος θα κορυφωθεί εκεί με τους Ακροβάτες και πρωταγωνιστή τον συμβολικό αρλεκίνο ως αυτοπροσωπογραφία. Όταν το 1907 θα φθάσουν Τα Κορίτσια της Avignon (για τα οποία άλλοτε θα μιλήσουμε μπαίνοντας στο αρωματισμένο τους δωμάτιο) θα είναι πλέον μια εν δυνάμει μορφή της παγκόσμιας Τέχνης. Άλλωστε με το θάνατο του λατρεμένου του Matisse (1954) δηλώνει «τώρα θα πρέπει να ζωγραφίζω και για τους δυο μας».

Τρεις μουσικοί 1921

Η Κρυστάλλινη Περίοδος χαρακτηρίζεται από τους Τρεις Μουσικούς, έναν Αρλεκίνο, ένα Πιερότο κι έναν Μοναχό, έκφραση κωμικότητας ενός Συνθετικού Κυβισμού. Μόλις γεννιέται το πρώτο παιδί ο Paulo, (τέσερα απέκτησε από τρεις διαφορετικές μάνες) δεν διστάζει να αγκαλιάσει κλασικότερες φόρμες για να μας τον χαρίσει ντυμένο αρλεκίνο -1924. Μετά το 1925 όταν μας παραδίδει το Χορό, ένα δείγμα εκρηκτικού σουρεαλισμού, μνημείο της τερατώδους πλευράς της ανθρώπινης σεξουαλικότητας εκκινά ως το 1933 μία από τις γονιμότερες περιόδους του –και πότε έπαψε άραγε ;  Σχέδια, άπειρα σχέδια κατακλύζουν το εργαστήρι του, Μινώταυροι περιπλέκουν το υποσυνείδητο ως προφητικά σύμβολα της επερχόμενης κτηνωδίας του πολέμου, ο Franco επιβάλλει δικτατορία στην Ισπανία κι ο Picasso επιτίθεται μεταμορφώνοντας τον σε έντομο, σε καρικατούρα, σε ενσάρκωση του κακού.

Γυναίκα με καπέλλο 1935

Το 1937 οι ναζί ισοπεδώνουν τη Guernica κι ο βασιλιάς του χρωστήρα αρκείται (μέσα σε έξι μόλις εβδομάδες) σε μία σχεδόν ασπρόμαυρη μαρτυρία να αποδώσει μνημειακά (3,50 Χ 7,76 μ) το σημαντικότερο έργο του 20ου αιώνα. Λαοί όλου του κόσμου ουρλιάζουν σπαρακτικά από την άδικη επίθεση, ο φασισμός πιο άγριος από ποτέ, η κραυγή γίνεται τη μια Pieta και την άλλη ελπίδα, το τρόμος και το χάος δίνουν οσμές από βιβλική Αποκάλυψη, σε ένα έργο ισάξιο της Δευτέρας Παρουσίας στην Καπέλα Σιξτίνα.

Ο Ναός της Ειρήνης του 1952, ένα καμαρωτό παρεκκλήσι τοιχογραφείται κόντρα και πάλι στον πόλεμο, όμως ήδη ο Picasso, βρίσκεται σε άλλη φάση δημιουργίας. Αφού ανοίγει αρχικά ένα παγχρονικό διάλογο με τους Manet, Velasqeuz, Ingres, Delacroix δίνοντας δικές του εκφορές των εμπνεύσεών τους, έχει μπει για τα καλά στην Πλαστική.

Το κεφάλι του ταύρου 1943 (σέλα και τιμόνι ποδηλάτου)

Προϋπάρχοντα αντικείμενα τα ανασυνθέτει κάνοντάς τα αντικείμενα τέχνης. Πιάνει γύψο, ξύλο, μπρούτζο και ξαναφέρνει στην επιφάνεια, πρώτη φορά μετά από αιώνες διαδικασίες που είχαν δοκιμαστεί στην αρχαιότητα και την Αναγέννηση. Εκατοντάδες κεραμικά γλυστρούν από τα χέρια του ως συλλεκτικά αντικείμενα “…ως μαρτυρία ενός γέροντα πια που αγαπά τον κόσμο…”.

Ο Πωλ αρλεκίνος 1924

“…Όλοι μας ξέρουμε πως η τέχνη δεν είναι αλήθεια. Η τέχνη είναι ένα ψέμα που δίνει σάρκα και οστά στην αλήθεια, τουλάχιστον στην αλήθεια που μπορούμε να καταλάβουμε

xartografos

Advertisements
This entry was posted in Picasso. Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s